W grudniu 2025 roku Toruń stał się centrum innowacji dzięki rozpoczęciu projektu Szkolnych Budżetów Partycypacyjnych (SBP). Przedsięwzięcie to zostało zainicjowane przez Biuro Dialogu i Innowacji Miejskich we współpracy z Pracownią Zrównoważonego Dialogu, Fundacją Pole Dialogu oraz Toruńskim Laboratorium Miejskim. Głównym celem projektu było włączenie szerokiego grona uczestników, w tym uczniów, nauczycieli, rodziców oraz członków władz lokalnych i organizacji pozarządowych, w proces tworzenia modelu SBP, który odpowiadałby potrzebom szkół.
Warsztaty i otwarte konsultacje
W ramach projektu zorganizowano serię kluczowych wydarzeń, obejmujących warsztaty dla młodzieży oraz dorosłych. Uczniowie uczestniczyli w zajęciach pod nazwą „Szkolny Budżet Idealny”, gdzie mogli zgłębiać zasady funkcjonowania SBP. Dorośli natomiast dyskutowali nad możliwymi sposobami implementacji budżetów w toruńskich szkołach. Spotkanie konsultacyjne umożliwiło również zgłaszanie uwag w formie pisemnej, co pozwoliło na zebranie różnorodnych opinii i pomysłów od 50 uczestników.
Najważniejsze rekomendacje
W wyniku przeprowadzonych konsultacji wyłoniły się liczne rekomendacje, które mają na celu skuteczne wdrożenie SBP. Podkreślono, że SBP powinno być narzędziem edukacyjnym promującym rozwój kompetencji obywatelskich wśród uczniów. Kluczowe jest, aby młodzież miała realny wpływ na podejmowane decyzje, podczas gdy dorośli pełnili rolę wsparcia. Elastyczność w dostosowaniu modelu do specyfiki szkół również została uznana za istotną.
Plan wdrożenia i finanse
Rekomendacje obejmują etapy takie jak informowanie, zgłaszanie projektów, ich weryfikacja, dopracowanie, głosowanie oraz realizacja i ocena. Ważnym elementem jest ustanowienie zespołów roboczych z uczniami, nauczycielami i dyrekcją oraz różnorodność funduszy w zależności od grup wiekowych. Rekomenduje się również, aby formalność i obsługę finansową przejął Urząd Miasta, co pozwoli szkołom skupić się na aspektach edukacyjnych.
Wsparcie i dostępność
Ważnym elementem projektu jest wsparcie poprzez szkolenia, materiały edukacyjne oraz tworzenie sieci wymiany doświadczeń między szkołami. Kluczowe jest, aby SBP były dostępne i równe dla wszystkich, z uwzględnieniem różnych barier komunikacyjnych i technologicznych. Działania animacyjne mają zwiększać zaangażowanie uczniów w proces.
Monitorowanie i faza pilotażowa
W celu zapewnienia wysokiej jakości wdrożenia, planowane jest ustanowienie systemu monitoringu oraz ewaluacji procesu. Pilotaż SBP rozpocznie się w 2026 roku i obejmie 14 szkół w Toruniu. Każda z placówek otrzyma około 2000 zł na testowanie procedur zgłaszania i wyboru projektów, co pozwoli na identyfikację potencjalnych wyzwań.
Szkoły zaangażowane w pilotaż
W pilotażu wezmą udział zarówno szkoły podstawowe, jak i ponadpodstawowe, w tym m.in. Szkoła Podstawowa nr 10, Szkoła Podstawowa nr 14 im. Błękitnej Armii i III Liceum Ogólnokształcące. Dzięki nim możliwe będzie zbadanie efektywności SBP i ich potencjału do dalszej adaptacji w innych placówkach w kraju.
Projekt nie tylko pobudza młodzież do aktywnego uczestnictwa obywatelskiego, ale również ma na celu stworzenie elastycznego modelu, który mógłby zostać zaadaptowany w szkołach w całej Polsce, promując innowację i współpracę.
Źródło: Urząd Miasta Torunia